Giáo án Tiếng Việt Lớp 4 (Luyện từ và câu) Sách Kết nối tri thức - Bài 3, Tiết 2: Danh từ chung, danh từ riêng - Nguyễn Thị Phương Thảo

Nội dung tài liệu: Giáo án Tiếng Việt Lớp 4 (Luyện từ và câu) Sách Kết nối tri thức - Bài 3, Tiết 2: Danh từ chung, danh từ riêng - Nguyễn Thị Phương Thảo

1. GV: Nguyễn Thị Phương Thảo TIẾNG VIỆT BÀI 3: ANH EM SINH ĐÔI Tiết 2: LUYỆN TỪ VÀ CÂU DANH TỪ CHUNG, DANH TỪ RIÊNG I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT - Nhận biết được danh từ chung và danh từ riêng dựa trên dấu hiệu về ý nghĩa khái quát của chúng. - Nắm được quy tắc viết hoa danh từ riêng và bước đầu biết vận dụng vào thực tế. II. ĐỒ DÙNG DẠY HỌC - GAĐT, phiếu học tập III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU 1. Khởi động Cả lớp chơi trò chơi “Ong non học việc” để ktra về danh - Nghe luật chơi và tham gia từ chơi C1: Từ nào là danh từ? C2: Danh từ nào chỉ người? C3: Danh từ nào chỉ hiện tượng thiên nhiên? C4: Giờ, ngày, buổi sáng là những danh từ chỉ gì? - GV nx, khen ngợi – GV GTB Qua trò chơi vừa rồi, cô thấy các em đã nắm rất tốt khái niệm về danh từ. Vậy có những loại danh từ nào và cách viết các danh từ đó có gì khác nhau? Chúng ta sẽ cùng tìm hiểu sang tiết LTVC ngày hôm nay: Danh từ chung, danh từ riêng. 2. Hình thành kiến thức Hoạt động 1: Sắp xếp danh từ vào nhóm thích hợp a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS: - Sắp xếp các danh từ riêng vào các nhóm (chỉ người, chỉ sông, chỉ thành phố) thích hợp. b. Cách thức tiến hành - GV yêu cầu mở sgk/t18 - Quan sát BT1, đọc thầm, xđ yc của bài. - Lớp đọc thầm ? Bài 1 yêu cầu gì? -HS đọc bài: Xếp các từ trong bông hoa vào nhóm thích hợp
2. GV: Nguyễn Thị Phương Thảo - Cả lớp nhìn lên MH, 1 bạn đọc các từ có trong bông - 1 HS đọc lại các từ trong hoa bông hoa và trong các giỏ. - Ai có thể đọc các từ trong giỏ hoa? ? Bạn nào cho cô biết, em hiểu thế nào là “sông”? - Dòng nước tự nhiên tương đối lớn, chảy trên mặt đất, thuyền bè có thể đi lại được. - Vậy “thành phố” có nghĩa là gì? - Khu vực dân cư tập trung đông đúc, thường có công nghiệp và thương nghiệp - GV nx, khen ngợi (À cô thấy các bạn đã hiểu nghĩa của phát triển. từ “sông” và “thành phố” rồi đó. Cả lớp thưởng cho các bạn 1 tràng pháo tay nào) - Vận dụng ý nghĩa của các từ. Nhiệm vụ của các em là - HS lắng nghe, thực hiện. hãy suy nghĩ cá nhân, thực hiện yc bt 1 vào vbt rồi trao đổi nhóm đôi, thống nhất kết quả. - GV gọi đại diện các nhóm chia sẻ - HS chia sẻ, nx. Dự kiến: + Bạn xếp từ Hà Nội vào nhóm nào? + Từ Chu Văn An bạn xếp - GV nx, chốt đáp án (Cô đồng ý với các nhóm. Cô khen vào đâu? cả lớp mình) ? Nhắc lại cho cô, em xếp những từ nào vào nhóm chỉ tên - HS đọc lại các từ trong các người? nhóm. + Người Chu Văn An - hình ảnh Trần Thị Lý. - Đây là thầy Chu Văn An – nhà giáo lỗi lạc nhất của Việt Nam ? Cho cô biết nhóm chỉ tên thành phố gồm những từ nào? + Thành phố Hà Nội - hình ảnh Cần Thơ. Đây là thành phố Hà Nội – thủ đô của nước ta. ? Những từ nào gọi tên riêng của con sông? + Sông Bạch Đằng - hình ảnh Cửu Long. Đây là sông Bạch Đằng – dòng sông chảy qua huyện Thuỷ Nguyên,thành phố Hải Phòng ta. Nơi xảy ra những trận đánh lịch sử, hiện nay đã được xây dựng thành khu di tích Bạch Đằng Giang – là 1 trong những điểm thu hút rất nhiều khách tham quan. (GV đưa hình ảnh minh hoạ theo từng ví dụ)
3. GV: Nguyễn Thị Phương Thảo ? Em hãy quan sát lại các từ có trong bông hoa và trong - Giống: các từ này đều là giỏ, xem chúng có gì giống và khác nhau? danh từ - Khác: các từ trong bông hoa là các danh từ chỉ tên riêng của sự vật, các từ trong giỏ là các danh từ chỉ chung của các sự vật -> Tại sao cùng là danh từ mà có từ viết hoa, có từ - HS lắng nghe. không viết hoa? Chúng ta sẽ cùng tìm hiểu qua bt2. Hoạt động 2: Chơi trò chơi: Gửi thư a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS - Nhận diện và nắm được khái niệm về danh từ chung và danh từ riêng. b. Cách thức tiến hành - Lớp đọc thầm, xđ yêu cầu b2 - HS lắng nghe, thực hiện. ? Bt2 yêu cầu gì? - HS trả lời ? Hộp thư A ghi những từ nào? - sông, người, thành phố ? Nhóm từ nào ghi trên hộp thư B? - Cửu Long, Chu Văn An, ? Có mấy phong thư? Nội dung các phong thư là gì? Hà Nội - GV nêu gợi ý: Mỗi phong thư ghi nội dung hoặc cách viết của một nhóm từ trên hộp thư A hoặc B. Nhiệm vụ - HS lắng nghe, tiếp thu. của các em là tìm phong thư tương ứng với một hộp thư phù hợp. - Bây giờ các em hãy suy nghĩ cá nhân, thực hiện yêu cầu - HS thực hiện yêu cầu của bài vào vbt. Sau đó đổi chéo ktra. - GV chữa bài, cho HS chơi trò chơi - HS chơi. - GV nhận xét, góp ý và thống nhất đáp án (MH) Cô thấy các em đã làm rất tốt bài tập 2. Cô khen cả lớp mình. ? Hộp thư A gồm những từ nào? Những từ ấy có đặc điểm - Hộp thư A gồm các từ gì? Các từ ở hộp thư A được viết ntn? thành phố, sông, người. Chúng dùng để gọi tên một loại sự vật và được viết thường.
4. GV: Nguyễn Thị Phương Thảo ? Vậy còn các danh từ Cửu Long, Chu Văn An, Hà Nội - Các từ ở hộp thư B để gọi ở hộp thư B dùng để làm gì và viết ntn? tên một sự vật cụ thể, riêng biệt và viết hoa. -> Đúng rồi các em ạ. Các từ ở hộp thư A là danh từ - HS lắng nghe, tiếp thu. chung, các từ ở hộp thư B là danh từ riêng. ? Có mấy loại danh từ? - Có 2 loại danh từ ? Thế nào là danh từ chung? - Danh từ chung là danh từ gọi tên một loại sự vật, viết thường. ? Danh từ riêng là gì? - Danh từ riêng là danh từ gọi tên một sự vật cụ thể, riêng biệt, viết hoa. ? Vậy khi viết hoa danh từ riêng em cần lưu ý gì? - Viết hoa chữ cái đầu của tất cả các tiếng tạo thành tên Các em đã hiểu thế nào là danh từ chung, thế nào là danh từ riêng. Đó cũng chính là nội dung phần ghi nhớ. - GV mời 1 HS đọc phần ghi nhớ SGK tr.18 - HS đọc bài. - Bạn nào có thể nêu cho cô 1 ví dụ về dt chung? 1 ví dụ - HS nêu về dt riêng? - GV nhận xét, khen ngợi -> Để vận dụng những kiến thức vừa học được về danh từ chung, danh từ riêng, cô và các em sẽ cùng sang bt 3 3. Luyện tập Hoạt động 3: Tìm danh từ chung, danh từ riêng. a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS - Nhận biết và phân biệt được các danh từ chung, danh từ riêng có trong đoạn văn. b. Cách thức tiến hành - Ở bài tập 3, cô điều chỉnh nội dung yêu cầu trong PBT. - Cả lớp đọc thầm, xđ yêu cầu. - Bài 3 yêu cầu gì? - Gạch 1 gạch dưới các danh từ chung, gạch 2 gạch dưới các danh từ riêng trong đoạn văn dưới đây. - 1 bạn đọc lại đoạn văn. - HS đọc bài. - Các em hãy làm cá nhân vào PBT rồi thống nhất trong - HS làm cá nhân, thảo luận N4 nhóm. - Đại diện 1 nhóm soi bài, chia sẻ bài làm. - HS chia sẻ.
5. GV: Nguyễn Thị Phương Thảo Đây là bài làm của tớ. Tớ mời các bạn nhận xét - HS nx, giao lưu + Tại sao từ Kim Đồng là dt riêng? – Vì gọi tên riêng của - Cô cũng muốn chia sẻ với cả lớp. 1 người Các em đã có nhiều hiểu biết về anh Kim Đồng. Đây là + Bạn đã biết những gì về người đội viên đầu tiên của Đội Thiếu niên Tiền Phong. anh Kim Đồng? Hiện nay đội Thiếu niên Tiền Phong đã có sự phát triển + Vì sao bạn chọn từ Cao mạnh và có những đóng góp cho mọi người như phong Bằng là dt riêng? trào xây dựng “nhà Khăn quàng đỏ” mà các em vẫn + Bạn hãy đọc cho tớ những tham gia đó (MH) danh từ chung trong đoạn văn? + Bạn cho tớ hỏi thế nào danh từ chung? + Tớ đố các bạn thế nào là dt riêng? + Khi viết dt riêng bạn cần chú ý gì? - Vì xã, huyện, tỉnh là dt chung; Trường Hà, Hà - GV giao lưu thêm với HS Quảng, Cao Bằng là dt riêng. ? Tại sao từ xã, huyện, tỉnh không viết hoa còn các từ Trường Hà, Hà Quảng, Cao Bằng lại viết hoa? - HS lắng nghe, tiếp thu. - Vậy các em hãy nhớ khi viết tên các đơn vị hành chính như xã, huyện, tỉnh (thành phố) là dt chung nên chúng ta ko viết hoa; còn tên riêng của các xã, huyện,tỉnh (thành phố) thì cta phải viết hoa. -> Thông qua bt3 các em đã nhận biết và phân biệt được - Tìm danh từ theo mỗi nhóm dt chung và dt riêng. Bây giờ ta sẽ sang tiếp bt4. dưới đây Hoạt động 4: Tìm danh từ a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS: - Tìm được các danh từ chung, danh từ riêng theo các gợi ý đã cho. - Bài 4 yêu cầu: Tìm danh từ b. Cách thức tiến hành theo mỗi nhóm dưới đây - Lớp đọc thầm, xđ yêu cầu b4 ? bt4 yêu cầu gì?
6. GV: Nguyễn Thị Phương Thảo Danh từ chung Danh từ riêng Danh từ chung chỉ 1 dụng cụ gọi tên 1 người chỉ 2 nghề. học tập. bạn. Danh từ riêng Danh từ chung Danh từ riêng - Có 6 nhóm. Đó là gọi tên 1 con chỉ 1 đồ dùng gọi tên 1 đất - HS làm vbt đường, con phố. gia đình. nước. ? Có mấy nhóm? Đó là những nhóm nào? - HS soi bài. HS khác lắng - Để thực hiện yêu cầu của bài, các em hãy suy nghĩ cá nghe, nhận xét, bổ sung ý nhân rồi ghi các từ tìm được vào vbt. kiến (nếu có). - GV soi bài 1 HS - GV nhận xét, khen ngợi Các em đã tìm được rất nhiều danh từ theo mỗi nhóm, cô - HS lắng nghe, tiếp thu. khen cả lớp mình. - GV lưu ý HS: + Khi viết các danh từ riêng chỉ tên người, tên địa lí phải tuân theo quy tắc viết hoa. + Các nước có tên phiên âm như Ác-hen-ti-na, Mê-xi-cô, U-ru-goay... phải tuân thủ quy tắc viết hoa tên riêng phiên âm tiếng nước ngoài. 4. Củng cố, dặn dò - HS lắng nghe. - GV nhận xét, tóm tắt lại những nội dung chính của bài học. Bài học ngày hôm nay các em đã tìm hiểu về dt chung, dt riêng. Các em hãy vận dụng kiến thức này để xác định dt chung, dt riêng, đặt câu và viết văn cho đúng, hay và sinh động hơn nhé.