Bài giảng Khoa học tự nhiên Lớp 8 (Cánh diều) - Tiết 40, Bài 30: Máu và hệ tuần hoàn ở người

Nội dung tài liệu: Bài giảng Khoa học tự nhiên Lớp 8 (Cánh diều) - Tiết 40, Bài 30: Máu và hệ tuần hoàn ở người

1. Em hãy ngồi yên lặng, đặt ngón tay trỏ và ngón tay giữa lên cổ hoặc cổ tay (hình 30.1). Em cảm nhận được hiện tượng gì? Giải thích vì sao có hiện tượng đó.
2. Tiết 40- BÀI 30: MÁU VÀ HỆ TUẦN HOÀN Ở NGƯỜI
3. I. MÁU 1. Thành phần của máu
4. Hoàn thành phiếu học tập: Thành phần cấu tạo của máu. Thành phần Đặc điểm cấu tạo Chức năng của máu Huyết tương Hồng cầu Bạch cầu Tiểu cầu
5. ĐÁP ÁN PHIẾU HỌC TẬP Thành phần Đặc điểm cấu tạo Chức năng của máu Huyết tương Chiếm 55%, gồm nước và các chất Vận chuyển các dinh dưỡng, chất hòa tan. chất. Hồng cầu Chiếm 43%, là tế bào hình đĩa, lõm Vận chuyển chất hai mặt, không nhân, màu đỏ. khí (O2, CO2). Bạch cầu Chiếm (<1 %) thể tích máu. Là tế Bảo vệ cơ thể bào có nhân, không màu. Tiểu cầu Chiếm (<1% )thể tích máu. Là Tham gia vào quá tế bào không nhân. trình đông máu.
6. + Nếu thiếu tiểu cầu sẽ gây tình trạng xuất huyết, khả năng đông máu. + Nếu thiếu hồng cầu có thể gây bệnh thiếu máu, hoặc có triệu chứng như khó thở, chóng mặt, mệt mỏi, chân tay lạnh + Nếu thiếu bạch cầu thường khiến sức đề kháng của cơ thể yếu hơn, dễ nhiễm trùng.
7. 2. Miễn dịch - K/n: Miễn dịch là khả năng của cơ thể nhận diện và ngăn chặn sự xâm nhập của mầm bệnh (virus, vi khuẩn, nấm và ký sinh trùng)
8. - Thực bào: bạch cầu đến thực bào mầm bệnh nếu mầm bệnh xâm nhập vào cơ thể. - Phản ứng viêm: tạo ổ viêm để cô cụm mầm bệnh và kích thích bạch cầu đến thực bào mầm bệnh.
9. - Sinh kháng thể: bạch cầu tiết ra kháng thể có khả năng liên kết đặc hiệu với kháng nguyên trên mầm bệnh và tiêu diệt kháng nguyên.
10. - Kháng nguyên, kháng thể là gì? - Cơ chế tương tác giữa kháng nguyên và kháng thể?
11. 2. Miễn dịch Vì sao tiêm vaccine giúp phòng bệnh? Vì:Vaccine có kháng nguyên: Khi đưa vaccine vào cơ thể sẽ kích thích bạch cầu sản sinh kháng thể chống lại mầm bệnh và "ghi nhớ" kháng nguyên đó.
12. - Tiêm vaccine giúp phòng bệnh vì vaccine chứa kháng nguyên. Khi đưa vaccine vào cơ thể sẽ kích thích bạch cầu sản sinh kháng thể chống mầm bệnh và “ghi nhớ” lại kháng sinh đó.
13. - Hiện nay, khoa học phát hiện ở người có khoảng trên 30 hệ nhóm máu. Trong đó, hệ nhóm máu ABO thường được quan tâm khi truyền máu.
14. Để đảm bảo an toàn khi truyền máu chúng ta cần lưu ý điều gì? Tại sao? - Để đảm bảo an toàn khi truyền máu chúng ta cần: - Cần truyền cùng nhóm máu. Vì khi truyền khác nhóm máu, kháng nguyên sẽ gặp kháng thể tương ứng gây ngưng kết hồng cầu, hồng cầu bị phá hủy nguy hiểm đến tính mạng người nhận máu. - Cần xét nghiệm để tránh nhiễm bệnh lây qua đường máu.
15. II. HỆ TUẦN HOÀN Quan sát hình: Co dãn đều đặn và liên tục giúp đẩy máu ra động mạch và a) hút máu từ tĩnh mạch về tim.Nêu tên và chức năng các Vận chuyển máu từ tim đến mao mạch. cơ quan của hệ tuần hoànLà nơi thực hiện trao đổi chất (dinh dưỡng, chất thải, ) và khí (O2, CO2) giữa máu và tế bào của cơ thể. b) Vận chuyển máu từ mao mạch trở về tim.Mô tả đường đi của máu trong hai vòng tuần hoàn: vòng tuần hoàn nhỏ (vòng tuần hoàn phổi) và vòng tuần hoàn lớn (vòng tuần hoàn cơ thể)
16. Tên và chức năng các cơ quan của hệ tuần hoàn: Tên cơ quan Chức năng Co dãn đều đặn và liên tục giúp đẩy máu ra động mạch và hút máu từ tĩnh mạch về tim. Tim Vận chuyển máu từ tim đến mao mạch. Động mạch Là nơi thực hiện trao đổi chất (dinh dưỡng, chất thải, ) và khí (O2, CO2) giữa máu và tế bào của cơ thể. Hê ̣ mac̣ h Mao mạch má u Vận chuyển máu từ mao mạch trở về tim. Tĩnh mạch
17. II. HỆ TUẦN HOÀN - Hệ mạch máu gồm: động mạch, mao mạch và tĩnh mạch. + Mao mạch là mạng lưới nối giữa động mạch và tĩnh mạch, có thành rất mỏng (chỉ gồm một lớp tế bào) + Mao mạch là nơi thực hiện trao đổi chất (dinh dưỡng và chất thải,...), khí (O2, CO2) giữa máu và tế bào của cơ thế + Vận tốc máu chảy cao nhất ở động mạch và thấp nhất ở mao mạch. Mao mạch
18. Đường đi của máu trong hai vòng tuần hoàn: - Vòng tuần hoàn tuần hoàn nhỏ (vòng tuần hoàn phổi): Máu đỏ thẫm (giàu carbon dioxide) từ tâm thất phải theo động mạch phổi đi lên phổi, diễn ra quá trình trao đổi khí giữa máu và khí ở các phế nang thông qua các mao mạch phổi, máu đỏ thẫm trở thành máu đỏ tươi (giàu oxygen). Máu giàu oxygen theo tĩnh mạch đồ về tim, đổ vào tâm nhĩ trái.
19. - Vòng tuần hoàn lớn (vòng tuần hoàn cơ thể): Máu giàu oxygen và các chất dinh dưỡng từ tâm thất trái theo động mạch chủ đi đến các cơ quan trong cơ thể, tại đây, diễn ra quá trình trao đổi chất giữa máu và các cơ quan thông qua hệ thống mao mạch. Oxygen và các chất dinh dưỡng được cung cấp cho các tế bào, mô, cơ quan; đồng thời, máu nhận lại các chất thải, carbon dioxide và trở thành máu đỏ thẫm. Các chất thải được vận chuyển đến cơ quan bài tiết, carbon dioxide theo tĩnh mạch về tim, đổ vào tâm nhĩ phải.