Đề kiểm tra Ngữ Văn 8 giữa học kì II - Năm học 2024-2025 - Trường THCS Quang Phục (Có đáp án)

Nội dung tài liệu: Đề kiểm tra Ngữ Văn 8 giữa học kì II - Năm học 2024-2025 - Trường THCS Quang Phục (Có đáp án)

1. UBND HUYỆN TIÊN LÃNG ĐỀ KIỂM TRA GIỮA HỌC KỲ II TRƯỜNG THCS QUANG PHỤC Năm học 2024 - 2025 MÔN: NGỮ VĂN 8 ( Thời gian làm bài: 90 phút, không kể giao đề ) * Chú ý: đề kiểm tra gồm 02 trang, học sinh làm bài vào tờ giấy thi. I. ĐỌC – HIỂU ( 5 điểm) Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi dưới đó. KHOẢNG TRỜI, HỐ BOM Chuyện kể rằng: em, cô gái mở đường Để cứu con đường đêm ấy khỏi bị thương Cho đoàn xe kịp giờ ra trận Em đã lấy tình yêu Tổ quốc của mình thắp lên ngọn lửa Đánh lạc hướng thù, hứng lấy luồng bom... Đơn vị tôi hành quân qua con đường mòn Gặp hố bom nhắc chuyện người con gái Một nấm mồ, nắng ngời bao sắc đá, Tình yêu thương bồi đắp cao lên... Tôi nhìn xuống hố bom đã giết em Mưa đọng lại một khoảng trời nho nhỏ Đất nước mình nhân hậu Có nước trời xoa dịu vết thương đau. Em nằm dưới đất sâu Như khoảng trời đã nằm yên trong đất Đêm đêm, tâm hồn em toả sáng Những vì sao ngời chói, lung linh. [...] Trường Sơn, 10-1972 (Trích Khoảng trời, hố bom – Lâm Thị Mỹ Dạ Nguồn: thivien.net) * Lâm Thị Mỹ Dạ (1949 – 2023) sinh tại huyện Lệ Thuỷ, tỉnh Quảng Bình. Bà là hội viên Hội Nhà văn Việt Nam từ năm 1978, tham gia khóa đào tạo tại Học viện Gorki (Liên Xô cũ) và là ủy viên BCH Hội Nhà văn Việt Nam khóa III và IV.Bà được tặng Giải thưởng Nhà nước về Văn học nghệ thuật năm 2007. Bài thơ Khoảng trời, hố bom nằm trong chùm thơ Lâm Thị Mỹ Dạ được giải nhất cuộc thi thơ của báo Văn nghệ năm 1972-1973.
2. Câu 1 (0,75 điểm): Bài thơ trên được viết theo thể thơ nào? Câu 2 (0,75 điểm): Đối tượng trữ tình trong bài thơ là ai? Câu 3 (1,0 điểm). Hình ảnh “ngọn lửa” trong câu thơ “Em đã lấy tình yêu Tổ quốc của mình thắp lên ngọn lửa” có ý nghĩa như thế nào? Câu 4 (1,0 điểm). Đoạn thơ trên đã thể hiện tình cảm nào của nhà thơ dành cho nhân vật “em”? Câu 5 (1,5 điểm). Từ ý nghĩa của đoạn thơ trên, là thế hệ trẻ của đất nước, em thấy mình cần làm gì để thể hiện tình yêu đối với quê hương, đất nước? II. Viết (5,0 điểm) Viết một đoạn văn ghi lại cảm nghĩ của em về đoạn trích bài thơ trên đây. _______________________Hết________________________
3. HƯỚNG DẪN CHẤM BÀI KIỂM TRA GIỮA HỌC KỲ II NĂM HỌC 2024 – 2025 MÔN: NGỮ VĂN 8 I. Đọc hiểu (5,0 điểm) Câu Nội dung Điểm 1 Thơ tự do 0,75 2 Đối tượng trữ tình trong bài thơ là “em” – cô gái mở đường. 0,75 3 HS nêu được ý nghĩa của hình ảnh “ngọn lửa” trong câu thơ “Em đã lấy tình yêu Tổ quốc của mình thắp lên ngọn lửa” : + Đó là ngọn lửa thực từ ngọn đuốc mà cô gái mở đường đã thắp lên 0,5 để đánh lạc hướng quân thù, để soi đường cho xe chạy + Đó còn là một hình ảnh ẩn dụ - ngọn lửa của lòng căm thù giặc, của tinh thần yêu nước và ý chí quyết tâm giải phóng Miền Nam thống 0,5 nhất nước nhà 4 HS nêu được tình cảm của nhà thơ giành cho nhân vật “em” trong 1,0 đoạn thơ: + Ca ngợi sự dũng cảm, lòng yêu nước và tinh thần hy sinh cao cả của nhân vật “em” - những cô thanh niên xung phong trên tuyến đường Trường Sơn. + Thể hiện niềm tự hào, khâm phục, ngưỡng mộ và biết ơn sâu sắc của nhà thơ dành cho thế hệ trẻ Việt Nam trong kháng chiến chống Mĩ. + Ẩn chứa nỗi tiếc thương và sự tri ân đối với sự hi sinh cao cả của những người lính đồng thời nhắn nhủ mọi người hãy luôn biết ơn và trân trọng cuộc sống hóa bình ngày hôm nay. (HS nếu được 2/3 các ý trên thì cho điểm tối đa). 5 HS biết liên hệ thực tế, nêu được những việc cần làm để thể hiện 1,5 được tình yêu với quê hương, đất nước. Có thể là: - Nhận thức sâu sắc rằng để chúng ta có cuộc sống tươi đẹp như hôm nay, các thế hệ cha ông ta đã phải hy sinh, phải trải qua biết bao gian khổ, vất vả mới có được; - Biết tự hào, trân quý, biết ơn những thế hệ đi trước; - Có ý thức và việc làm cụ thể để gìn giữ và phát huy những giá trị văn hóa truyền thống của quê hương, đất nước; - Chăm chỉ học tập, tu dưỡng đạo đức góp phần xây dựng quê hương đất nước ngày càng giàu đẹp. - Lao động chăm chỉ, tích cực tham gia các hoạt động góp phần đổi mới quê hương đất nước, HS nêu được từ 3 việc làm có ý nghĩa trở lên thì cho tối đa điểm. II. Viết (5,0 điểm)
4. Yêu cầu Điểm a. Xác định được yêu cầu về hình thức, dung lượng của đoạn văn: 0.5 Xác định đúng yêu cầu về hình thức và dung lượng (khoảng 200 chữ) của đoạn văn. Thí sinh có thể trình bày đoạn văn theo cách diễn dịch, quy nạp, tổng - phân - hợp, móc xích hoặc song hành. b. Triển khai nội dung bài viết đoạn văn, đảm bảo nội dung cơ bản sau: *Mở đoạn: - Giới thiệu được đoạn trích bài thơ và tác giả. 0.5 - Nêu được cảm nghĩ chung về đoạn thơ. *Thân đoạn: - Trình bày cảm nghĩ về nét độc đáo của đoạn trích bài thơ: + Chủ đề chính của đoạn thơ là sự hy sinh cao cả của cô gái mở đường để bảo vệ con đường, giúp đoàn xe kịp giờ ra trận. 0,5 + Đọc đoạn thơ, người đọc không khỏi cảm thấy xúc động trước lòng dũng cảm và sự hy sinh cao cả của cô gái mở đường. 0,5 + Từ hình ảnh cô gái mở đường, đoạn thơ khiến ta cảm thấy tự hào khi biết rằng đất nước mình có những người con dũng cảm và trung kiên như thế.. 0,5 + Song không chỉ có thế, đoạn thơ còn mang đến cho người đọc cảm giác xót xa khi nghĩ về những mất mát, đau thương mà chiến tranh mang lại. Hình ảnh cô gái hy sinh và nấm mộ giữa con đường mòn là những biểu tượng của sự mất mát không thể bù đắp. 0,5 + Nghệ thuật trong đoạn thơ này rất đặc biệt với phong cách và giọng điệu giản dị, chân thực nhưng đầy sâu sắc. Lâm Thị Mỹ Dạ đã sử dụng ngôn từ mộc mạc, gần gũi, cùng với những hình ảnh gợi nhiều liên tưởng như "ngọn lửa", "luồng bom", "nấm mộ" và "sắc đá" để tạo nên cảm xúc chân thật. Biện pháp tu từ như 1,0 ẩn dụ và nhân hóa được sử dụng khéo léo, làm nổi bật nội dung và thông điệp của bài thơ. *Kết đoạn: 0.5 - Nêu khái quát cảm nghĩ về đoạn trích bài thơ. c. Diễn đạt: Đảm bảo chuẩn chính tả, dùng từ, ngữ pháp tiếng Việt, liên kết câu trong đoạn 0,25 văn. d. Sáng tạo: Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận; có cách diễn đạt mới mẻ 0,25